Bulgaristan'da uzaktan çalışma: hukuki çerçeve
Bulgaristan İş Kanunu uzaktan çalışmayı ayrı bir çalışma biçimi olarak düzenler ve bunun iki sonucu vardır: uzaktan çalışma tarafların yazılı anlaşmasıyla kurulur, ve uzaktan çalışan kişi işyerinde çalışanla aynı haklara sahiptir. Yani uzaktan çalışmak, iş hukuku korumasından çıkmak anlamına gelmez.
Çalışma hayatı · Son gözden geçirme: 2026-10-10
Bu bir hukuki veya mali tavsiye değildir
İki ayrı kavram: evden çalışma ve uzaktan çalışma
Kanun надомна работа (evden çalışma) ile работа от разстояние (uzaktan çalışma) arasında ayrım yapar. Birincisi geleneksel olarak üretim ya da elle yapılan işin çalışanın evinde yürütülmesini anlatır; ikincisi ise bilgi teknolojisi araçlarıyla, işverenin işyeri dışında herhangi bir yerden yapılan işi kapsar. Ofis işleri için gündeme gelen kural ikincisidir. Her iki halde de düzenleme sözleşmeye ya da ek anlaşmaya yazılır — sözlü mutabakat yeterli değildir.
Sözleşmeye yazılması gerekenler
- Uzaktan çalışılacak yerin nasıl tanımlandığı ve değişikliğin nasıl bildirileceği.
- Çalışma süresinin düzeni: sabit mesai mi, esnek mi, erişilebilir olunması beklenen saatler hangileri.
- Ekipmanın kim tarafından sağlandığı, bakımı ve arıza halinde ne olacağı.
- İnternet, elektrik gibi giderlerin karşılanıp karşılanmayacağı ve nasıl hesaplanacağı.
- Veri güvenliği ve gizlilik yükümlülükleri; şirket cihazının kişisel kullanımına ilişkin kural.
- İşin nasıl raporlanacağı ve performansın hangi ölçütle izleneceği.
İş sağlığı ve güvenliği yükümlülüğü ortadan kalkmaz
Nerede oturuyorsunuz, nerede vergi veriyorsunuz
Uzaktan çalışmanın en çok gözden kaçan tarafı vergi ve sigortadır. Bulgaristan'da yerleşik hâle geldiğinizde vergi mükellefiyetiniz de buraya kayabilir; hangi ülkede sigortalı olacağınız ise AB koordinasyon kuralları ve varsa ikili anlaşmalarla belirlenir. Yurt dışındaki bir işverene bağlı olarak Bulgaristan'dan çalışıyorsanız, işverenin burada bildirim ve prim yükümlülüğü doğup doğmadığı ayrıca değerlendirilir. Bu, sözleşmede yazan çalışma yeriyle fiilen bulunduğunuz yer ayrıştığında sorun üretir — kurgunuzu НАП ile ve bir muhasebeciyle önceden netleştirin.
Serbest çalışan mı, uzaktan çalışan mı
| Konu | Uzaktan çalışan (trudov договор) | Serbest meslek / sözleşmeli |
|---|---|---|
| Hukuki rejim | İş Kanunu | Borçlar hukuku ve kendi kaydı |
| Kim sigorta bildirir | İşveren | Kişinin kendisi |
| İzin ve kıdem | Var | Yok |
| Ekipman ve gider | Sözleşmede düzenlenir | Kural olarak kişinin üzerinde |
| Fesih koruması | Kanuni sebep gerekir | Sözleşme hükümleri |
Kurumların yazdığı somut çerçeve
Aşağıdaki bilgiler 10 Ekim 2026'da EURES, НАП ve Your Europe sayfalarından okundu. EURES sayfası İş Kanunu'nun uzaktan çalışma hükümlerini özetler; kanunun kendi metni değildir.
- Tanım: EURES'in aktardığına göre uzaktan çalışma, işverenin işyeri dışında, bilgi teknolojisiyle yürütülen ve taşınmadan önce işyerinde yapılan ya da yapılabilecek olan çalışmadır.
- Çalışma yeri: Çalışan, evinde ya da işletme dışında seçtiği başka bir yerde işyeri olarak kullanılacak belirli bir alan ayırır.
- Eşit haklar: Uzaktan çalışan, çalışma organizasyonu ve iş sağlığı güvenliği bakımından işyerindeki çalışanla aynı haklara sahiptir.
- Çalışma süresi: Bireysel sözleşmede belirlenir, işyerindeki çalışanın süresine denk olmalı ve günlük ile haftalık dinlenme sürelerine uymalıdır. Genel çerçeve günde 8, haftada 40 saat ve 5 gündür; kesintisiz dinlenme günde en az 12, haftada en az 48 saattir (EURES).
- Mola ve izin: Uzaktan çalışan molalarını çalışma süresi içinde kendisi belirler; ücretli yıllık izin en az 20 gündür ve Kanun'daki usulle kullanılır (EURES). Fazla mesai zammı iş gününde en az %50, çalışma dışı günlerde %75, resmî tatilde %100'dür.
- Sicil kaydı: İşveren sözleşmenin yapılmasını ya da değişmesini 3 gün içinde bildirir; çalışma yerinin ve çalışma süresinin değişmesi de yeni kayıt gerektiren hâller arasındadır (НАП). Uzaktan çalışmaya geçiş sözleşmedeki bu şartları değiştiriyorsa kaydın yapılıp yapılmadığını kontrol edin.
- Vergi: Ücret gelirinde oran %10'dur ve işveren avans olarak keser. Yabancı bir kişi tarafından işe alınıp çalışma Bulgaristan topraklarında yapılıyorsa yıllık beyan zorunludur (НАП).
- Sağlık primi: 2026'da %8'dir ve işveren ile çalışan arasında 60:40 paylaşılır (НАП). Yabancı işverenle çalışırken primin kim tarafından, hangi ülkeye yatırılacağı koordinasyon kurallarına bağlıdır; bunu НАП ve НОИ'ye yazılı sorun.
- Koşul değişikliği: İşveren çalışma koşullarındaki değişikliği yürürlüğe girdikten sonra en geç 1 ay içinde yazılı bildirir (EURES); AB kuralına göre temel koşullar ilk iş gününden itibaren 7 iş günü içinde bildirilir (Your Europe).
- İkinci iş: İşveren, çalışma süresi dışında başka işverenle çalışmanızı yasaklayamaz (Your Europe); ana ve ek sözleşmenin haftalık toplamı 48 saati aşamaz (EURES).
Bu sayfa vergi planlaması yapmaz
Sık sorulanlar
İşveren uzaktan çalışmayı tek taraflı sonlandırabilir mi?
Uzaktan çalışma tarafların anlaşmasıyla kurulur; bu nedenle ofise dönüş talebi de kural olarak sözleşme değişikliği gerektirir. İstisnai hallerde geçici düzenleme mümkün olabilir, bu yüzden ek anlaşmanızın süre ve dönüş maddelerini imzadan önce okuyun.
Ekipmanı ben sağlarsam gideri kim karşılar?
Kanun bu konunun sözleşmede düzenlenmesini bekler. Karşılanacak gider kalemleri, hesaplama yöntemi ve ödeme dönemi yazılı değilse sonradan talep etmek zorlaşır.
Başka bir AB ülkesinden birkaç ay çalışabilir miyim?
Teknik olarak mümkün olsa da vergi yerleşikliği ve hangi ülkede sigortalı olacağınız etkilenebilir. Kalış süresi uzadıkça bu sorular kendiliğinden gündeme gelir; işverene bildirmeden sürekli hâle getirmeyin.
Kaynaklar
Bu sayfadaki bilgiler aşağıdaki resmî kaynaklara dayanır. Mevzuat değişebilir — bağlantıları açıp güncel durumu doğrulayın.
- EURES — Living and working conditions: Bulgaria (uzaktan çalışma, çalışma süresi, izin) — https://eures.europa.eu/living-and-working/living-and-working-conditions-europe/living-and-working-conditions-bulgaria_en · 2026-10-10
- НАП — Регистър на заетостта: въпроси и отговори (İstihdam sicili SSS) — https://nra.bg/wps/wcm/connect/agency/site/osiguryavane/registur_na_zaetostta/vuprosi-i-otgovori-za-registura-na-zaetostta · 2026-10-10
- НАП — Трудов договор: годишно деклариране (yabancı işverenle çalışmada beyan) — https://nra.bg/wps/portal/nra/taxes/godishen-danak-varhu-dohdite/trudov-dogovor · 2026-10-10
- НАП — Данък върху доходите на физическите лица (Gelir vergisi) — https://nra.bg/wps/portal/nra/taxes/danak-vurhu-dohodite-na-fizicheski-lica/danak-vurhu-dohodite-na-fizicheskite-lica · 2026-10-10
- НАП — Размер на осигурителните вноски за здравно осигуряване (Sağlık primi) — https://nra.bg/wps/portal/nra/osiguryavane/zdravno-osiguryavane/razmer-osiguritelni-vnoski · 2026-10-10
- Your Europe — Employment contracts (İş sözleşmeleri) — https://europa.eu/youreurope/citizens/work/work-abroad/employment-contracts/index_en.htm · 2026-10-10
İlgili konular
Bulgaristan'da iş sözleşmesi türleri ve okuma rehberi
Belirsiz ve belirli süreli sözleşme, deneme kaydı, ek iş ve hizmet sözleşmesi farkı: hangi maddeye bakılır, hangi hak nereden doğar.
Bulgaristan'da serbest meslek ve kendi sigortanız
Самоосигуряващо се лице kavramı, serbest meslek kaydının nereye yapıldığı, beyan mantığı ve НАП ile НОИ arasındaki iş bölümü.
Bulgaristan vergi sistemi: düz oran ve kurumlar
Gelir vergisi %10, kurumlar vergisi %10, temettü stopajı %5, KDV %20 ve %9: oranların çerçevesi, yetkili kurum НАП ve çifte vergilendirme anlaşmaları.
Sorunuz mu var?
Bulgaristan'a yerleşme sürecinde takıldığınız noktayı yazın, yönlendirelim.
Ücretsiz ön görüşme talep edin