Bulgaristan'da iş sözleşmesi türleri ve okuma rehberi

Çalışma hayatı · Son gözden geçirme: 2026-10-10

Belirsiz süreli sözleşme kuraldır

Bulgar iş hukukunda asıl olan belirsiz süreli (безсрочен) sözleşmedir; belirli süreli sözleşme istisnadır ve ancak kanunun saydığı hallerde kurulabilir — mevsimlik iş, belirli bir işin tamamlanması, geçici olarak boşalan kadronun doldurulması gibi. Bu yüzden karşınıza gerekçesiz bir belirli süreli sözleşme çıkarsa, bu kendiliğinden şüphelenilecek bir noktadır. Süre kanunun izin verdiği çerçevenin dışında kullanılmışsa, sözleşmenin belirsiz süreliye dönüşmesi gündeme gelebilir; bu değerlendirmeyi somut metin üzerinden bir hukukçuya yaptırın.

Deneme kaydı kimin lehinedir

Deneme kaydı (клауза за изпитване) sözleşmede kimin lehine konulduğu yazılarak kurulur ve bu ayrıntı önemlidir: deneme süresi içinde sözleşmeyi ihbarsız feshetme hakkı yalnızca lehine kayıt konulan tarafa aittir. Metinde bu belirtilmemişse yorum farkı doğar. Deneme kaydının azami süresi ve aynı işveren yanında tekrarlanıp tekrarlanamayacağı kanunla sınırlıdır — güncel sınırı Кодекс на труда metninden ya da Главна инспекция по труда'nın açıklamalarından doğrulayın.

İş sözleşmesi mi, hizmet sözleşmesi mi

Sözleşmede aranacak asgari maddeler

• •Tarafların kimliği ve işyerinin yeri; uzaktan çalışılacaksa çalışma yerinin nasıl tanımlandığı.
• •İş tanımı ve kadro adı — sonradan görev değişikliği tartışmasının dayanağı budur.
• •Çalışma süresi ve düzeni: tam gün mü, kısmi mi, vardiya var mı.
• •Ücretin tutarı, ödeme günü ve ek ödemelerin hesaplanma biçimi.
• •Yıllık iznin süresi ve fesih ihbar süresinin her iki taraf için kaç gün olduğu.
• •Sözleşmenin başlangıç tarihi ve varsa deneme kaydının kimin lehine olduğu.

İmzadan sonra yapılması gerekenler

1. 1

   Bildirim yapıldığını doğrulayın

   İşveren sözleşmeyi vergi idaresine bildirmekle yükümlüdür; bildirimin yapıldığını kendiniz kontrol edin.
2. 2

   İş tanımını yazılı alın

   Görev tanımı (длъжностна характеристика) ayrı bir belgedir ve size verilmesi gerekir.
3. 3

   Her değişikliği ek sözleşmeyle kayda geçirin

   Ücret, görev ya da çalışma süresi değişikliği sözlü mutabakatla değil yazılı ek ile yapılır.
4. 4

   Kopyanızı saklayın

   İmzalı nüsha, bildirim çıktısı ve ek sözleşmeler uyuşmazlıkta sizin tek dayanağınızdır.

Kurumların yayımladığı somut süre ve eşikler

Aşağıdaki değerler 10 Ekim 2026'da, her maddenin sonunda adı geçen kurum sayfalarından okundu. Sayfaların kendi tarihleri farklıdır; bu yüzden imzadan önce güncel metni doğrulayın.

• •Deneme süresi: Deneme kaydı hem belirsiz hem belirli süreli sözleşmede kurulabilir; üst sınır 6 aydır, bir yıldan kısa belirli süreli sözleşmede ise 1 aydır. Çalışanın yasal izinde olduğu günlerde süre işlemez (İş Müfettişliği, 12 Ocak 2024 tarihli açıklama). Your Europe de AB düzeyinde aynı 6 ay sınırını yazar ve aynı görevde yenilenen sözleşmeye yeni deneme konamayacağını ekler.
• •Deneme sırasında fesih: Kaydın kimin lehine konduğu yazılmamışsa kayıt iki tarafın lehine sayılır. Lehine konan taraf ihbarsız çıkabilir; diğer taraf, sözleşmede başka süre yoksa 1 ay ihbarla çıkar (İş Müfettişliği, 2012 tarihli açıklama).
• •Belirli sürenin dönüşmesi: Süre bittikten sonra 5 gün ya da daha uzun çalışılır, işveren yazılı itiraz etmez ve kadro boşsa sözleşme belirsiz süreli sayılır (EURES).
• •Bildirim: İşveren sözleşmenin yapılmasını ya da değişmesini 3 gün içinde, sona ermesini 7 gün içinde istihdam siciline işler. Kayıt 1 Haziran 2025'ten beri yeni yönetmelikle yürür; sözleşme süresi, temel ücret, görev, ana ekonomik faaliyet, çalışma yeri, çalışma süresi ve ücretli yıllık izin değişirse de kayıt gerekir (НАП soru-cevap sayfası). Süre kaçırılırsa kayıt ancak İş Müfettişliğinin bağlayıcı talimatından sonra yapılabilir.
• •Belgeler: EURES'e göre işveren işe başlamadan önce imzalı sözleşme nüshasını ve НАП bildiriminin kopyasını verir. AB kuralına göre temel koşullar ilk iş gününden itibaren 7 iş günü içinde, yıllık izin ve sosyal güvenlik kurumu gibi bazı bilgiler 1 ay içinde yazılı bildirilir (Your Europe).
• •Çalışma düzeni: Tam gün 8 saat, hafta 40 saat ve 5 gündür; ek iş sözleşmesiyle birlikte haftalık toplam 48 saati aşamaz (EURES). Fazla mesai zammı iş gününde en az %50, hafta sonu gibi çalışma dışı günlerde %75, resmî tatilde %100'dür.
• •Yıllık izin: En az 20 gündür; ilk iş ise izin 4 aylık çalışmadan sonra kullanılır (EURES).
• •Mevsimlik tarım: Kanun m. 114a sözleşmesi bir kişiyle günlük yapılır ve takvim yılında en çok 90 gün sürer (EURES).

Sık sorulanlar

İlgili konular