Bulgaristan.bg

Bulgaristan'da serbest meslek ve kendi sigortanız

Bulgaristan'da şirket kurmadan da kendi adınıza çalışabilirsiniz; sistem bunun için ayrı bir statü tanır. Bu statünün merkezinde «самоосигуряващо се лице» yani kendi sigortasını kendisi ödeyen kişi kavramı vardır ve serbest çalışan biri için asıl fark burada başlar.

Çalışma hayatı · Son gözden geçirme: 2026-08-16

Kendi adına sigortalılık ne demek

Ücretli çalışanda sigorta primlerini işveren hesaplar, keser ve yatırır. Serbest çalışanda böyle bir aracı yoktur: primi kendiniz hesaplar, kendiniz beyan eder ve kendiniz ödersiniz. Primler kanunda tanımlı alt ve üst sınırlar arasında seçtiğiniz prime esas kazanç üzerinden hesaplanır; yıl sonunda gerçekleşen gelirinize göre bir denkleştirme yapılır. Emeklilik, hastalık ve analık haklarınızın kapsamı doğrudan bu seçime bağlıdır — sigorta yalnızca bir gider kalemi değil, ileriye dönük bir haktır.

Oranlar ve sınırlar burada yazmıyor

Prim oranları ile prime esas kazancın alt ve üst sınırı her yıl bütçe kanunuyla belirlenir, ayrıca euro geçişiyle yeniden ifade edilmiştir. Yürürlükteki değerleri НАП ve НОИ sayfalarından doğrulayın.

Kayıt: nereye, hangi sırayla

  1. Statünüzü belirleyin

    Serbest meslek mensubu (свободна професия), zanaatkâr, ET olarak tescilli tacir ya da bir şirketin yönetici ortağı — hepsi kendi adına sigortalı sayılır, ancak kayıt yolları farklıdır.

  2. Serbest meslekte БУЛСТАТ kaydı

    Ticaret siciline tescili gerektirmeyen serbest meslek mensupları Агенция по вписванията nezdindeki БУЛСТАТ siciline kaydolur ve bir kayıt numarası alır.

  3. Faaliyete başlamayı НАП'a bildirin

    Kendi adına sigortalılığın başladığı НАП'a bildirilir; faaliyetin durdurulması ve yeniden başlaması da aynı şekilde bildirime tabidir.

  4. Muhasebe düzenini kurun

    Gelir ve giderlerin belgeli tutulması, fatura düzeni ve yıllık beyanname için baştan bir sistem kurmak sonradan düzeltmekten ucuzdur.

Beyan takvimi ve kurumlar arası iş bölümü

  • НАП vergi ve primlerin beyanı ile tahsilatını yürütür; düzenli prim bildirimleri ve yıllık gelir beyannamesi buraya verilir.
  • НОИ toplanan primlere dayanan hakları yönetir: emeklilik, hastalık ve analık ödemeleri bu kurumun alanıdır.
  • МТСП çalışma ve sosyal politika mevzuatını belirleyen bakanlıktır; kural değişiklikleri buradan duyurulur.
  • Kanun bazı serbest meslek gelirlerinde götürü gider indirimi tanır; oran ЗДДФЛ'de tanımlıdır ve gelir türüne göre değişir.

Граждански договор ile iş sözleşmesi arasındaki fark

Bulgaristan'da serbest çalışmanın yaygın biçimlerinden biri граждански договор (medeni hukuk sözleşmesi) ile iş yapmaktır. Bu, iş sözleşmesinden (трудов договор) farklıdır: çalışma saati, izin ve kıdem tazminatı gibi iş hukuku korumaları doğurmaz, buna karşılık esnekliği yüksektir. Bu sözleşmelerde ödeme yapan taraf çoğu zaman vergi ve prim kesintisini kendisi yapar; kesintinin nasıl yapıldığını sözleşme imzalanmadan netleştirmek, yıl sonunda sürpriz yaşamamak için önemlidir.

AB içinde çalışıyorsanız

Birden fazla AB ülkesinde faaliyet gösteriyorsanız, hangi ülkenin sosyal güvenlik mevzuatına tabi olduğunuz ayrı bir belirleme konusudur. Bu durumda НОИ ve ilgili AB koordinasyon kurallarına bakın ve bir uzmana danışın.

Bu bir hukuki veya mali tavsiye değildir

Bu sayfa süreci genel hatlarıyla açıklar ve yetkili kurumların resmî kaynaklarına yönlendirir. Kendi durumunuza özel kararlar için bir avukata, mali müşavire veya ilgili kuruma başvurun. Kurallar ve tutarlar zaman içinde değişir.

Sık sorulanlar

Şirket kurmadan fatura kesebilir miyim?

Serbest meslek mensubu olarak kayıtlıysanız evet, kendi adınıza belge düzenleyebilirsiniz. Hangi belge türünü kullanacağınız faaliyetinize ve KDV durumunuza bağlıdır; muhasebecinizle netleştirin.

Başka bir işte ücretli çalışıyorum, ayrıca serbest de çalışabilir miyim?

Evet, ikisi bir arada mümkündür. Bu durumda toplam prime esas kazancınız üst sınıra tabi olur ve mükerrer prim ödememek için beyanların doğru yapılması gerekir.

Gelirim olmadığı aylarda da prim öder miyim?

Kendi adına sigortalılık faaliyetin devam ettiği süre boyunca yükümlülük doğurur. Faaliyete ara verdiyseniz bunu НАП'a bildirmek gerekir; bildirilmeyen dönemde yükümlülük işlemeye devam eder.

Kaynaklar

Bu sayfadaki bilgiler aşağıdaki resmî kaynaklara dayanır. Mevzuat değişebilir — bağlantıları açıp güncel durumu doğrulayın.

  1. Национална агенция за приходите (НАП) — https://nra.bg/ · 2026-08-16
  2. Национален осигурителен институт (НОИ) — https://www.noi.bg/ · 2026-08-16
  3. Министерство на труда и социалната политика — https://www.mlsp.government.bg/ · 2026-08-16
  4. Агенция по вписванията — регистър БУЛСТАТ — https://www.registryagency.bg/ · 2026-08-16
  5. ЗДДФЛ и Кодекс за социално осигуряване (lex.bg) — https://lex.bg/ · 2026-08-16

İlgili konular

Sorunuz mu var?

Bulgaristan'a yerleşme sürecinde takıldığınız noktayı yazın, yönlendirelim.

Ücretsiz ön görüşme talep edin
Bulgaristan'da serbest meslek ve kendi sigortanız | Bulgaristan.bg