Bulgaristan'da diploma tanıma: НАЦИД nasıl işler
Bulgaristan'da yabancı bir diploma tek bir kurumdan geçen tek bir işlemle “denk” sayılmaz. Yol, tanımanın amacına göre değişir: Bulgaristan'da öğrenimi sürdürmek, düzenlenmemiş bir meslekte çalışmak ve düzenlenmiş (regüle) bir meslekte çalışmak üç ayrı sürecin konusudur. Ulusal Bilgi ve Dokümantasyon Merkezi (НАЦИД) bunların yalnızca bir kısmının muhatabıdır; bu yüzden önce amacınızı netleştirmek gerekir.
Resmî belgeler ve kurumlar · Son gözden geçirme: 2026-08-16
Bu bir hukuki veya mali tavsiye değildir
Üç amaç, üç farklı muhatap
| Amaç | Kim karar verir |
|---|---|
| Bulgaristan'da öğrenime devam (yüksek lisans ve doktora dâhil) | Seçtiğiniz akredite Bulgar yükseköğretim kurumunun rektörü |
| Düzenlenmemiş bir meslekte çalışmak | Doğrudan işveren; НАЦИД belgesi yalnız işveren ya da bir kurum açıkça isterse alınır |
| Düzenlenmiş (regüle) bir meslekte çalışmak | Meslekten sorumlu yetkili makam; НАЦИД'in düzenlenmiş meslekler listesi hangi makam olduğunu gösterir |
НАЦИД'in kendi ifadesiyle tanıma belgesi işgücü piyasasına erişimi kolaylaştırmak içindir, erişime izin vermek için değil. Düzenlenmiş meslekler için ise tanıma, AB Direktifi 2005/36 ve Mesleki Yeterliliklerin Tanınması Kanunu uyarınca ayrı bir usuldür; akademik tanıma belgesi bu hakkı kendiliğinden doğurmaz.
Diplomaya hangi onay gerekir
НАЦИД ülkeleri üç kategoriye ayırır ve başvurudan önce kendi sayfasındaki tabloya bakmanızı ister. Lizbon Tanıma Sözleşmesi tarafı ülkeler (kategori 3.1) için legalizasyon ya da apostil gerekmez; diploma ve diploma eki yalnızca Bulgarca tercümeyle birlikte sunulur. Lahey Apostil Sözleşmesi tarafı olup 3.1'de yer almayan ülkelerde (3.2) tercümeye ek olarak diplomanın verildiği ülkede apostil istenir. Listede olmayan ülkeler için (3.3) konsolosluk zincirinden geçen genel legalizasyon uygulanır. Avrupa Diploma Eki ise tercüme ve tasdik gerektirmez.
6 Ekim 2026'da okuduğumuz НАЦИД tablosunda Türkiye kategori 3.1 altında yer alıyor; yani Türkiye'de verilmiş bir diploma için sayfa apostil şartı koymuyor, Bulgarca tercümeyi şart koşuyor. Liste güncellenebilir, başvuru gününde tabloyu yeniden kontrol edin.
Başvuru dosyası
Başvuru formu
İki dilli (Bulgarca ve İngilizce) form doldurulur; yabancı uyruklular formu yalnızca İngilizce doldurabilir.Diploma ve eki
Diplomanın aslı ya da kopyası ile diploma eki, Bulgarca tercümeleriyle birlikte sunulur; varsa Avrupa Diploma Eki de eklenir.Kimlik ve yetki
Şahsen başvuruda kimlik gösterilir; vekille başvuruda vekâletname gerekir. Diplomadaki ad kimlikten farklıysa ad değişikliğini gösteren belge eklenir.Başvuru yolu
Şahsen НАЦИД'in Sofya'daki Hizmet Merkezi'ne, vekille ya da portal.nacid.bg üzerinden elektronik imzalı taranmış belgelerle.
Süre, bedel ve olası sonuçlar
- Yasal süre, tüm belgelerin sunulduğu tarihten itibaren en çok 2 aydır; ek belge gerekmiyorsa süre yaklaşık 1 aydır.
- НАЦИД işlemin harçsız olduğunu, ödeme karşılığı hızlandırma yapılmadığını yazıyor.
- Eksik belge ya da form kusuru bildirildiğinde 7 gün içinde giderilmezse süreç sonlandırılır; istenen ek belgeler için tanınan süre genellikle 2 aydır.
- Sonuç tanıma belgesi, ret ya da sonlandırma kararıdır. Belge yalnız Bulgaristan'da geçerlidir ve özel şartlı mesleklere erişim vermez. Ret, İdari Usul Kodeksi uyarınca itiraz edilebilir.
НАЦИД'in sıraladığı sık hatalar şunlardır: tercümenin noter onayını yaptırıp belgenin kendisini onaylatmamak (yabancı belgenin noter onayı yabancı noterce yapılmalıdır), apostili ya da tercümeyi yalnız diplomaya veya yalnız ekine yaptırmak, tercüme doğruluğunu kontrol etmemek. НАЦИД ayrıca yabancı diploma notunu Bulgar 6'lık sistemine çevirmez; bunu isteyen kurum yapar.
Resmî kaynağa bakın
Sık sorulanlar
Türkiye'de aldığım lisans diploması için apostil gerekir mi?
НАЦИД tablosunda Türkiye kategori 3.1'de görünüyor ve bu kategori için apostil ya da legalizasyon istenmiyor; Bulgarca tercüme gerekir. Başvurudan önce tabloyu yeniden kontrol edin.
Tanıma belgesi üniversite kaydı için yeterli mi?
Hayır. НАЦИД, üniversitedeki işlemin ayrıca zorunlu olduğunu ve kararı rektörün verdiğini, kendi belgesinin ise işverenler için düzenlendiğini belirtiyor.
Başvuruyu yurt dışından yapabilir miyim?
НАЦИД vekille başvuruyu ve elektronik başvuruyu kabul ediyor; elektronik başvuruda belgeler elektronik imzayla imzalanmış olmalıdır.
Kaynaklar
Bu sayfadaki bilgiler aşağıdaki resmî kaynaklara dayanır. Mevzuat değişebilir — bağlantıları açıp güncel durumu doğrulayın.
- Национален център за информация и документация (НАЦИД) — https://nacid.bg/ · 2026-08-16
- Министерство на образованието и науката (МОН) — https://www.mon.bg/ · 2026-08-16
- Единен портал за електронни административни услуги (eGov) — https://egov.bg/ · 2026-08-16
- Your Europe — AB'de mesleki yeterliliklerin tanınması — https://europa.eu/youreurope/ · 2026-08-16
- НАЦИД — Признаване на висше образование от чуждестранни висши училища (бакалавър, магистър) — https://nacid.bg/bg/foreign_qualifications_in_bulgaria_b_m/ · 2026-10-06
- НАЦИД — Често задавани въпроси за академичното признаване — https://nacid.bg/bg/foreign_qualifications_in_bulgaria_b_m/bm_page_faq/ · 2026-10-06
- НАЦИД — Регулирани професии в Република България — https://nacid.bg/bg/chuzhdestranni-kvalifikacii-v-bulgariya/ · 2026-10-06
İlgili konular
Bulgaristan'da apostil: hangi belge hangi kurumdan
Apostil ne işe yarar, Bulgaristan'da hangi belgeyi hangi kurum apostilliyor ve Türkiye'den gelen belgede sıra nasıl kurulur — yol haritası.
Bulgaristan'da üniversite sistemi
Devlet ve özel üniversiteler, Bologna kademeleri, İngilizce programlar ve diploma tanıma (ENIC/NARIC) — Bulgar yükseköğretiminin işleyiş mantığı.
Bulgaristan'da okul sistemi
Anaokulundan liseye kademeler, zorunlu eğitim, devlet ve özel okul ayrımı, yabancı öğrencinin dil durumu — Bulgar okul sistemi nasıl kurulur.
Sorunuz mu var?
Bulgaristan'a yerleşme sürecinde takıldığınız noktayı yazın, yönlendirelim.
Ücretsiz ön görüşme talep edin