Bulgaristan ikamet izni türleri ve farkları

Vize ve ikamet · Son gözden geçirme: 2026-10-10

Üç statü, üç farklı mantık

Ayrımı kavramanın en sağlam yolu şu soruyu sormaktır: statü neye bağlı? Süreli ikamette dayanak dışarıdadır — işiniz, okulunuz ya da aile bağınız sona ererse izin de yenilenmez. AB uzun süreli mukim statüsünde dayanak geçmiş ikametinizin kendisidir ve statü, AB mevzuatı sayesinde sınır ötesi bir değer taşır. Süresiz ikamette ise dayanak kişisel bağınızdır ve statü zamanla değil ancak kanunda sayılan sebeplerle sona erer.

Süreç nerede yürür

Başvurular Migrasyon Müdürlüğü'nün bölge birimlerine yapılır. Değerlendirme olumlu sonuçlanırsa yabancıya bir ikamet kartı düzenlenir ve kişiye yabancı kimlik numarası (ЛНЧ) verilir. Bu numara sonraki her işlemin anahtarıdır: banka hesabı, vergi kaydı, sağlık sigortası ve okul kaydı hep onun üzerinden yürür. Statünün yenilenmesi ile kartın yenilenmesi ayrı işlemlerdir; süresiz statüde bile kartın kendisi periyodik olarak yenilenir.

AB vatandaşları bu sistemin dışında

AB, Avrupa Ekonomik Alanı ve İsviçre vatandaşları ile onların aile üyeleri ayrı bir rejime tabidir. Onlar için düzenlenen belge bir izin değil, serbest dolaşım hakkının kaydını tutan bir belgedir; şartları da üçüncü ülke vatandaşlarına göre belirgin biçimde hafiftir. Aynı evde yaşayan bir aile, üyelerinin vatandaşlığına göre iki farklı rejim altında olabilir — bu, uygulamada sık karşılaşılan bir durumdur.

Statü nasıl kaybedilir

• •İzne dayanak olan gerekçenin ortadan kalkması ve yeni bir dayanağın kurulmaması.
• •Ülke dışında mevzuatın öngördüğünden uzun süre kesintisiz kalınması.
• •Adres kaydının yapılmaması ya da fiilen oturulmayan bir adresin bildirilmesi.
• •Başvuruda gerçeğe aykırı beyan ya da sahte belge kullanılması.

Süreli ikametin dayandığı gerekçeler (hizmet tanımındaki liste)

İçişleri Bakanlığı'nın „Yabancıların uzun süreli ikametine izin verilmesi“ hizmet tanımı (режим 238; AB, AEA ve İsviçre vatandaşı olmayanlar için), Yabancılar Kanunu'nun m.24, 24b, 24v, 24e, 24i, 24k, 33a, 33k, 33p ve 33r maddelerine dayanır ve süreli ikametin gerekçelerini tek tek sayar. Başlıcaları:

• •Ticari faaliyet: faaliyet sonucunda Bulgar vatandaşları için en az 10 tam zamanlı iş yeri açılmış ve ikamet süresince korunmuş olmalıdır; şart her ortak ve her yönetici için ayrı aranır.
• •Yabancı ticari şirket temsilcisi: Bulgaristan Ticaret ve Sanayi Odası'na kayıtlı temsilcilik; her şirket için en çok üç kişiye izin verilir.
• •Taşınmaz yatırımı: en az 600.000 eski birim (sabit kurla ≈ 306.775,13 €) yatırım; tutar bankaya tam ödenmiş olmalı, kredi kullanıldıysa ödenmemiş kısım %25'i aşmamalıdır.
• •Az gelişmiş bölgede şirket sermayesine yatırım: en az 250.000 eski birim (sabit kurla ≈ 127.822,97 €), sermayenin en az %50'sine sahiplik, aynı değerde yeni duran varlık ve Ekonomi Bakanlığı'nca belgelenen en az 5 iş yeri.
• •Eğitim ve bilim: yükseköğretimde tam zamanlı öğrenci, orta öğretimde değişim programı öğrencisi, stajyer ve bir araştırma kuruluşuyla proje sözleşmesi olan bilim insanı.
• •Aile: ikamet izni olan yabancının aile üyeleri, Bulgar vatandaşının aile üyeleri ve mali olarak güvence altındaki ebeveynler; belgeler Bulgar mevzuatına göre tanınmış ya da icraya elverişli sayılmalıdır.
• •Emeklilik, tedavi ve özel gerekçeler: emekli aylığı hakkı kazanmış ve yeterli geçim kaynağı olanlar, uzun süreli tedavi gören ve kaynağı olanlar, akredite yabancı medya muhabirleri ve insan ticareti mağdurları için özel koruma statüsü.

Aynı tanıma göre karar süresi 120 güne kadardır; dosya başvurudan sonra 14 ila 60 gün içinde incelenir ve ek belge gerekiyorsa süre iki aya kadar uzatılabilir. Verilen belge gerekçeye göre en çok 5 yıl geçerlidir; karara 14 gün içinde üst makama ve idare mahkemesine itiraz edilebilir.

Süresiz ikamet ve kart: iki ayrı hizmet

Süresiz ikamet hizmeti (режим 1077) Yabancılar Kanunu m.25/1'e dayanır. Karar süresi 2 aydır; hukuki ve fiili karmaşıklık ya da ek belge gerekirse 2 ay daha uzatılabilir. Hizmet tanımı süresiz ikametin şu dayanaklarını sayar:

• •m.25/1 b.1: Bulgar kökenli yabancılar (köken belgesi için doğum belgesi ya da Yurt Dışındaki Bulgarlar Devlet Ajansı'nın belgesi).
• •m.25/1 b.2: kalıcı oturumlu bir yabancıyla medeni nikâhın üzerinden 5 yıl geçmiş ve ülkede 5 yıl yasal ve kesintisiz ikamet etmiş kişiler.
• •m.25/1 b.3: Bulgar vatandaşının ya da kalıcı oturumlu yabancının evlenmemiş reşit olmayan çocukları.
• •m.25/1 b.4: Bulgar vatandaşına yasal bakım sağlayan ve ülkede 3 yıl yasal ve kesintisiz ikamet etmiş ebeveynler.
• •m.25/1 b.5: başvurudan önceki son 5 yıl boyunca ülkede yasal ve kesintisiz ikamet etmiş kişiler; ülke dışında kalmaya ilişkin sınır hizmet tanımında ayrıca yazılıdır, sayıyı kanun metninden ve Migrasyon Müdürlüğü'nden teyit edin.

Bulgar kökenli başvuru satırında harç, hizmet için 10 eski birim (sabit kurla ≈ 5,11 €), belgenin verilişinde 50 eski birim (sabit kurla ≈ 25,56 €) olarak yazılıdır. Başvuru, mevcut iznin süresi dolmadan 2 ay önce yapılır.

Statü kararından sonra ikamet kartı ayrı bir hizmettir (услуга 320; Bulgar Kişisel Belgeler Kanunu m.59). Kart; süreli, süresiz ve AB uzun süreli ikamet hakkı kazanan, AB/AEA/İsviçre dışı yabancılara verilir. Süre 1 aydır; başvuru Migrasyon Müdürlüğü gişesinde ya da OD MVR göç birimlerinde şahsen yapılır. Devlet harcı olağan hizmette (30 güne kadar) 40 eski birim (sabit kurla ≈ 20,45 €), hızlı hizmette (10 güne kadar) 80 eski birim (sabit kurla ≈ 40,90 €); 3 günlük ekspres hizmet 200 eski birim (sabit kurla ≈ 102,26 €) olup yalnız süresiz ya da AB uzun süreli izin için ve başvuru Migrasyon Müdürlüğü'ne yapıldığında kullanılabilir. Karara 14 gün içinde itiraz edilir.

Sık sorulanlar

İlgili konular