Bulgaristan'da burs imkânları: dört ayrı rejim

Eğitim · Son gözden geçirme: 2026-08-23

Dört rejim tek bakışta

Bu tablo bir özet değil, bir yönlendirme haritasıdır. Burs aramaya başlayan çoğu kişi doğrudan bakanlığa ya da bir merkezî portala bakar; oysa üç rejimde muhatap kurumun kendisidir — okul ya da üniversite. Yanlış kurumun kapısını çalmak yalnız zaman kaybettirmez, başvuru takvimini de kaçırtır.

Önce bir yanlış anlamayı temizleyelim: harç muafiyeti burs değildir

2023/2024 öğretim yılının ikinci yarıyılından itibaren devlet siparişi kapsamında kabul edilen öğrenciler ve doktora öğrencileri için devlet yükseköğretim kurumlarındaki öğrenim ücretleri kaldırıldı ve devlet üniversitelerin ilgili giderlerini üstlendi (МОН duyurusu, erişim 23 Ağustos 2026). Bu çok önemli bir değişikliktir ama bir BURS değildir: harç ödememek ile aylık ödeme almak iki ayrı şeydir. Burs rejimleri bu değişiklikten bağımsız olarak işlemeye devam eder ve başvuru yine gerekir.

Lise öğrencileri: ПМС № 328/2017

Temel eğitimini tamamlamış öğrencilerin burs alma şartlarını ve usulünü düzenleyen kararname ПМС № 328'dir (21 Aralık 2017; Resmî Gazete sayı 103, 28 Aralık 2017'de yayımlanmış ve aynı gün yürürlüğe girmiş, daha sonra değişikliğe uğramıştır). Kararnameye göre burslar, temel eğitimden sonra gündüz, bireysel, karma öğretim biçimlerinde ve işbaşı eğitim yoluyla (ikili sistem) okuyan öğrencilere verilir. Yani burs hakkının başladığı eşik, temel eğitimin tamamlanmasıdır — ilkokul ve ortaokul kademesinde bu rejim işlemez.

Bu rejimin en çok şaşırtan yanı, kararın merkezî değil OKUL düzeyinde alınmasıdır. Kararname çerçeveyi çizer; hangi burs türlerine ne kadar bütçe ayrılacağını, başvuru tarihlerini ve puan eşiklerini okul kendi kuralları içinde belirler. Bu yüzden aynı şehirdeki iki okul aynı öğrenci profiline farklı sonuçlar verebilir. Başvuru yeri de okuldur: müdürlük, sınıf öğretmeni ya da okulun burs komisyonu.

• •Tipik burs türleri: yüksek başarı bursu, sosyal (gelir ölçütlü) burs, sürekli engeli olan öğrenciler için burs, ebeveyni olmayan öğrenciler için burs, belirli meslekleri desteklemeye yönelik burslar.
• •Başvuru genellikle her öğretim döneminin başında yenilenir — bir kez alan öğrenci ertesi dönem otomatik almaz.
• •Gelir ölçütlü burslarda hane geliri belgeleri istenir ve belirli bir dönemi kapsar; belgeleri erken toplayın.
• •Devamsızlık ve disiplin durumu çoğu okulun kurallarında burs kesme sebebi olarak yer alır.
• •Özel okullarda okuyan öğrenciler için de kararname uygulanabilir; okulun kendi kurallarını sorun.

Üniversite öğrencileri ve doktora öğrencileri: ПМС № 90/2000

Devlet yükseköğretim kurumlarında ve bilimsel kuruluşlarda öğrencilere, doktora öğrencilerine ve uzmanlık öğrencilerine burs verilmesinin şartları ve usulü 26 Mayıs 2000 tarihli ПМС № 90 ile düzenlenmiştir; kararname defalarca değiştirilmiştir ve güncel metni resmî kaynaktan okumak gerekir (Lex.bg, erişim 23 Ağustos 2026). Kararnamenin şart ve usulüne göre burslar ÖRGÜN (редовна форма) öğrenim görenlere verilir — bu, uzaktan ya da ikinci öğretimde okuyanların bu rejimin dışında kaldığı anlamına gelir ve sık gözden kaçan bir ayrıntıdır.

Burada da karar merkezî değil, ÜNİVERSİTE düzeyindedir: her kurum kendi burs yönergesini çıkarır, dönem başında başvuru penceresi açar ve kendi komisyonunda değerlendirir. Başarı bursları için ortalama eşiği ve sosyal burslar için gelir eşiği kurumdan kuruma değişir. Bu yüzden “Bulgaristan'da burs almak için ortalaman şu olmalı” cümlesi doğru olamaz; doğru cümle şudur: “Senin üniversitenin bu dönemki yönergesinde eşik şudur.”

Olgunluk sınavı sonucuna dayalı ek burs

Yükseköğretim tarafında ayrıca, devlet olgunluk sınavı (ДЗИ) sonuçlarına dayanan bir ek burs uygulaması vardır ve Eğitim ve Bilim Bakanlığı bunu ayrı bir başlık altında yürütür (МОН, ilgili sayfa, erişim 23 Ağustos 2026). Mantığı basittir: liseyi çok yüksek sonuçla bitirip devlet üniversitesine giren öğrenciyi ilk yılında desteklemek. Şartları, hangi öğretim yılı için geçerli olduğunu ve başvuru usulünü bakanlığın kendi sayfasından teyit edin; bu tür programlar yıllık kararlarla yürür ve kapsamı değişebilir.

Doktora tarafında da ayrı bir hat vardır: bakanlık, devlet yükseköğretim kurumlarına ve bilimsel kuruluşlara doktora öğrencilerine EK burs verilmesi için her yıl kaynak aktarır. Yani doktora öğrencisi hem kurumunun genel burs rejiminden hem bu ek hattan yararlanabilir. İkisinin başvuru yeri de kurumdur; bakanlık kaynağı aktarır, dağıtımı kurum yapar.

Bulgar kökenli yabancılar için ayrı rejim

Yurt dışında yaşayan Bulgar kökenli yabancı vatandaşlar için ayrı bir kabul ve destek rejimi vardır; dayanağı 31 Mayıs 1993 tarihli ПМС № 103 (yurt dışındaki Bulgarlar arasında eğitim faaliyeti yürütülmesine ilişkin) ve 20 Mayıs 1997 tarihli ПМС № 228'dir. Bu rejimde Eğitim ve Bilim Bakanı her yıl Bakanlar Kurulu'na onay için kontenjan teklif eder; teklif edilen yıllık kontenjan 2000 yeri aşmaz ve bunun içinden en çok 30 yer kendi ülkelerinde Bulgar dili ve edebiyatı ulusal olimpiyatlarında derece alanlar ile bu kapsamda değerlendirilen diğer adaylar için ayrılabilir (ilgili devlet ajansının ve bakanlığın yayımladığı bilgiler, erişim 23 Ağustos 2026). Sayılar mevzuat değişikliğiyle güncellenebilir; başvurudan önce resmî sayfadan teyit edin.

Bu rejimin iki pratik özelliği vardır. Birincisi, Bulgar kökeninin belgeyle kanıtlanması gerekir: ata (anne, baba, büyükanne, büyükbaba ya da daha üst kuşak) için Bulgar milliyetini gösteren, Bulgar ya da yabancı devlet makamlarınca düzenlenmiş belgeler tasdikli çeviri ve legalizasyonla sunulur. İkincisi, bu kapsamda kabul edilen öğrenciler için ilk yıl genellikle Bulgarca dil hazırlığı öngörülür ve bu hazırlık, yükseköğretim mevzuatının şartlarını karşılayan birimlerde yürütülür.

1. 1

   Köken belgelerini toplayın

   Ata için Bulgar milliyetini gösteren belgeler; tasdikli çeviri ve legalizasyon/apostil ile birlikte.
2. 2

   İlgili devlet ajansının usulünü okuyun

   Bulgar kökeni tespitine ilişkin belge listesi ve başvuru yolu orada yayımlanır.
3. 3

   Bakanlığın kontenjan duyurusunu takip edin

   Kontenjan ve tercih kuralları yıllık olarak yayımlanır; takvim kaçırılırsa bir yıl beklenir.
4. 4

   Dil hazırlığını planlayın

   Kabul hâlinde ilk yıl Bulgarca hazırlıkla geçebilir; barınma ve bütçeyi buna göre kurun.
5. 5

   Bursla kontenjanı karıştırmayın

   Bu rejimde asıl olan KONTENJANDIR; ayrıca burs verilip verilmeyeceği ayrı bir karardır ve duyuruda yazar.

Erasmus+: burs değil, hareketlilik desteği

Erasmus+ bu listedeki en yanlış anlaşılan kalemdir. Yükseköğretim öğrencileri ve personeli hibe için DOĞRUDAN başvuramaz; hareketlilik faaliyetlerine katılım için seçim ölçütleri, öğrencinin okuduğu ya da çalıştığı yükseköğretim kurumu tarafından belirlenir. Yani muhatabınız Avrupa Komisyonu ya da ulusal ajans değil, kendi üniversitenizin uluslararası ilişkiler / Erasmus ofisidir; kurum hibe için başvurur, siz kurumun seçim sürecine girersiniz ve gönderen kurum adayları adil ve şeffaf biçimde seçmekle yükümlüdür (Erasmus+ program bilgileri, erişim 23 Ağustos 2026).

Süreler de sabittir ve planlama yaparken işinize yarar: uzun dönem hareketlilik en az 2 ay, en çok 12 ay sürer (sanal bileşen içeren karma hareketlilikler dâhil); kısa dönem hareketlilik 5 ile 30 gün arasındadır ve karma olmak zorundadır; bir öğrenim döngüsü içinde toplam süre en çok 12 aydır. Katılım için kısa döngü, lisans ya da yüksek lisans düzeyinde, programa katılan bir yükseköğretim kurumunda kayıtlı olmak ve tanınan bir dereceye götüren bir programda okumak gerekir.

• •İlk adım her zaman kendi kurumunuzun Erasmus ofisidir — ilan takvimini oradan öğrenin.
• •Seçim ölçütleri kurumun kendi kuralındadır: ortalama, dil düzeyi, motivasyon ve bazen sınıf düzeyi.
• •Gideceğiniz kurumla anlaşma olmalıdır; ortak listesi bölüm bazında değişir, bölümünüzün listesini isteyin.
• •Öğrenim anlaşması (learning agreement) gitmeden önce imzalanır ve derslerin tanınmasını güvenceye alır.
• •Hibe tutarları hedef ülkeye ve döneme göre değişir; bu sayfada tutar yazmıyoruz, kurumunuzun duyurusuna bakın.

Neden burs miktarlarını ve “en çok burs veren üniversite” listesini yayımlamıyoruz

İki sebep var ve ikisi de aynı disipline dayanıyor. Birincisi: burs tutarları merkezî bir tarife değildir. Kurumun bütçesine, başvuru sayısına, dönemin kararına ve burs türüne göre belirlenir; aynı üniversitede iki dönem arasında bile değişebilir. Buraya yazılan bir rakam “resmî” sanılır ve okuru yanlış bütçeye iter. İkincisi: “en çok burs veren üniversite” listesi bir sıralamadır ve her sıralama, onu yapanın seçtiği tek ölçütü gizler. Bir kurum yüksek tutar verip az sayıda öğrenciye verirken, bir başkası düşük tutarı çok sayıda öğrenciye verebilir; hangisi “daha iyi” olduğu sizin durumunuza bağlıdır.

Bunun yerine size yöntem veriyoruz: kendi kurumunuzun burs yönergesini bulun, o dönemin duyurusunu okuyun ve dört şeyi not edin — burs türleri, eşikler, tutar ve takvim. Bu dört bilgi elinizde olduğunda, internetteki hiçbir listeye ihtiyacınız kalmaz.

Başvuru pratiği: en çok nerede kaybediliyor

Burs başvurularının çoğu içerik yüzünden değil, usul yüzünden reddedilir. En sık görülen dört sebep şunlardır: başvuru penceresinin kaçırılması, gelir belgelerinin istenen dönemi kapsamaması, öğretim biçiminin uygun olmaması (örgün şartı) ve belgelerin tasdik/çeviri eksikliği. Bunların hiçbiri akademik bir mesele değildir; hepsi takvim ve dosya meselesidir. Bu yüzden burs arayışına, ilan çıktığında değil, dönem başlamadan başlamak gerekir.

• •Dönem başında kurumun burs sayfasını takvime alın; ilan penceresi genellikle kısadır.
• •Gelir belgeleri için hangi ayların isteneceğini önceden öğrenin ve belgeleri o aralığı kapsayacak şekilde alın.
• •Yurt dışı belgeler için apostil/legalizasyon ve tasdikli çeviri süresi hesaba katılmalıdır.
• •Öğretim biçiminizi (örgün/uzaktan) kontrol edin; bazı rejimler yalnız örgün öğrencilere açıktır.
• •Başvuru sonrası bildirim yolunu öğrenin: e-posta mı, öğrenci portalı mı, panoda ilan mı?
• •Reddedilirseniz gerekçeyi yazılı isteyin — çoğu zaman düzeltilebilir bir usul eksiğidir.

Yabancı uyruklu öğrenci hangi rejime girer

Bu, en çok sorulan ve en çok karıştırılan sorudur. Kısa cevap: hangi rejime girdiğiniz vatandaşlığınıza, kabul edildiğiniz statüye ve öğretim biçiminize bağlıdır. AB vatandaşı olup devlet siparişi kapsamında örgün okuyan bir öğrenci, kurumun burs yönergesi açısından genellikle Bulgar öğrencilerle aynı hatta değerlendirilir. Ücretli statüde ya da AB dışı vatandaş olarak okuyan bir öğrenci için kararname rejimi çoğu zaman kapalıdır; onun yolu kurumun kendi kaynaklarıyla verdiği burslar, proje bursları ve Erasmus+ hareketliliğidir.

Bu belirsizliği kendiniz çözebilirsiniz ve tek bir e-postayla çözülür. Kayıt olduğunuz kuruma yazın ve şunu sorun: “Benim statümde (vatandaşlık, kabul türü, öğretim biçimi) hangi burs rejimlerine başvurabilirim?” Cevabı yazılı alın ve saklayın; bir sonraki dönem aynı soruyu tekrar sormak zorunda kalmazsınız. Kurumların öğrenci işleri bu soruya cevap vermekle yükümlüdür ve cevabı genellikle nettir.

Takvimi tersten kurmak

Burs başvurusunun en iyi planlaması ileriye doğru değil, geriye doğru yapılır. Dönem başında ilan çıkacaksa, ondan önce gelir belgeleri toplanmalı; gelir belgeleri toplanacaksa, ondan önce hangi ayların isteneceği bilinmeli; yurt dışı belge gerekiyorsa, ondan da önce apostil ve çeviri başlatılmalı. Yani takvimi ilanın tarihinden geriye doğru kurun ve her adım için gerçekçi bir süre bırakın. Bu alışkanlığı bir kez kuran öğrenci sonraki dönemlerde aynı listeyi tekrar kullanır.

Pratik bir öneri daha: burs dosyanızı dijital bir klasörde toplayın ve her belgenin tarihini dosya adına yazın. Gelir belgeleri, öğrenci belgesi, transkript ve kimlik belgeleri her dönem yeniden istenir; ilk dönem bir saat harcayıp düzenli bir klasör kuran öğrenci, sonraki dönemlerde işi on dakikada bitirir. Reddedilen başvuruların önemli bir kısmı, aslında var olan ama zamanında bulunamayan bir belge yüzünden reddedilir.

Bursa ek olarak düşünülmesi gereken destekler

Burs, öğrenci bütçesinin yalnız bir kalemidir. Yanına genellikle üç şey daha gelir: yurt/barınma desteği (ayrı başvuru ve ayrı sıralama), yemekhane ve ulaşım indirimleri (öğrenci belgesine bağlı) ve kurum içi çalışma imkânları (laboratuvar asistanlığı, kütüphane, proje asistanlığı). Bunlar tek tek küçük görünür ama toplamda çoğu zaman bursu aşar. Öğrenci maliyetlerinin bütününü [öğrenci yaşam maliyeti](/bilgi/bulgaristan-ogrenci-yasam-maliyeti) yazısında ele aldık.

Ayrıca üniversitelerin kendi kaynaklarıyla ya da bağışlarla verdiği özel burslar vardır; bunlar kararname rejimlerinin dışındadır, kendi şartlarını koyar ve genellikle daha az duyurulur. Bölüm sekreterliğine ve öğrenci konseyine sormak, bu tür imkânları öğrenmenin en hızlı yoludur — çünkü çoğu zaman yalnız kurum içi kanallardan duyurulur.

Son bir uyarı: burs vaadiyle ücret alan aracılara dikkat edin. Bu sayfada anlatılan dört rejimin hiçbirinde bir aracıya ödeme yapılmaz; başvurular doğrudan okula, üniversiteye ya da ilgili kuruma yapılır ve başvuru için ücret istenmez. Size “bursu garantileyeceğini” söyleyen hiçbir özel kuruluş bunu yapamaz, çünkü kararı veren komisyon kurumun içindedir ve ölçütler yayımlanır. Şüpheye düştüğünüzde tek yapmanız gereken, kurumun kendi duyurusunu açıp orada yazanla size söylenenleri yan yana koyup karşılaştırmaktır.

Sık sorulanlar

İlgili konular